Phụ Nữ Mang Thai Không Nên Dùng Thuốc Gì?

PGS. TS. dược sĩ Nguyễn Hữu Đức, ĐH Y dược TP HCM, cho biết thuốc được sử dụng trong thời kỳ thai nghén có thể gây tác dụng xấu đến bất cứ giai đoạn phát triển nào của thai kỳ, đặc biệt là ba tháng đầu.phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gìTheo dược sĩ Đức, thời gian từ khi thụ thai đến khi đứa trẻ được sinh ra gọi là thời kỳ bào thai, chia làm hai giai đoạn. Giai đoạn phát triển phôi thai gồm 3 tháng đầu của kỳ thai, dành cho sự tượng hình và biệt hóa các bộ phận của bào thai, bào thai chưa có hình dạng đầy đủ. Do đó, trong khoảng thời gian này nếu dùng thuốc có tác dụng cản trở sự tượng hình và biệt hóa, như một số thuốc an thần, một số thuốc kháng sinh, thuốc nội tiết tố, thuốc chống ung thư… có thể gây ra quái thai, dị tật bẩm sinh.

Dị tật bẩm sinh có thể xảy ra ở bất cứ bộ phận nào như tim, mạch máu, đầu, mặt, bộ phận tiết niệu, sinh dục, tiêu hóa, xương, cơ, các chi… Trước đây đã có hàng nghìn phụ nữ châu Âu sinh ra quái thai cụt chi do đã uống thuốc an thần Thalidomid trong 3 tháng đầu của thai kỳ.

Từ tháng thứ tư trở đi, giai đoạn phát triển nhau thai, bào thai đã tượng hình và chỉ còn việc phát triển, tăng trưởng thì một số thuốc có thể ảnh hưởng xấu đến các cơ quan sau này của trẻ do có độc tính đối với các mô đang phát triển của bào thai. Ví dụ kháng sinh Tetracylin ảnh hưởng xấu đến mô xương và răng, thuốc kháng sinh thuộc họ aminosid như Streptomycin gây độc tính với cơ quan thính giác và thận. Ngay trước khi trở dạ, một số thuốc vẫn có thể tác động đến thai nhi, như Morphin, Reserpin…

phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gìDược sĩ Đức nhấn mạnh, trước đây người ta tin rằng nhau thai là hàng rào bảo vệ thai nhi nhưng nay quan niệm đó không còn nữa. Nhiều thuốc có thể qua nhau thai dễ dàng, theo cơ chế khuếch tán thụ động để tác động đến thai nhi. Chỉ có một số ít thuốc vận chuyển chủ động qua lớp màng của nhau thai.

Tốt nhất là không nên dùng thuốc đối với phụ nữ có thai. Tuy nhiên vẫn có trường hợp phải dùng thuốc, nếu không dùng chữa bệnh cho thai phụ thì sẽ nguy hiểm cho thai nhi. Đó là trường hợp thai phụ bị các bệnh như tăng huyết áp, hen suyễn, tiểu đường, động kinh, một số bệnh nhiễm khuẩn. Trường hợp này bắt buộc dùng thuốc chữa bệnh, nếu không dùng có thể ảnh hưởng đến mẹ và thai nhi, thậm chí gây ra quái thai.

phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gìĐối với phụ nữ có thai, đặc biệt lưu ý những điều sau:

Monkey Junior – Quà tặng tri thức cho con!Monkey Junior – Cho Bé Nền Tảng Ngôn Ngữ Vững Chắc

Nếu có thể, tuyệt đối tránh dùng mọi thuốc trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Một số thầy thuốc khuyến cáo, phụ nữ còn trong tuổi hoạt động sinh dục, có khả năng thụ thai thì trong nửa cuối của chu kỳ kinh nguyệt, tức là lúc rụng trứng cho đến khi có kinh cần tránh dùng mọi thứ thuốc. Bởi vì có nhiều thứ thuốc có tính tích lũy, đào thải rất chậm ra khỏi cơ thể, khi uống lúc chưa thụ thai nhưng đến khi thụ thai thì thuốc còn giữ lại trong cơ thể người mẹ gây ảnh hưởng xấu cho thai.

Nếu cần thiết phải dùng thuốc chữa bệnh, đặc biệt có những bệnh như trình bày ở trên cần dùng thuốc để chữa trị kịp thời thì tốt nhất là đến khám ở bác sĩ để chỉ định thuốc. Khi đó bác sĩ sẽ cân nhắc thật kỹ giữa lợi ích sức khỏe của bà mẹ và mức ảnh hưởng đến bào thai để chọn thuốc hiện diện trên thị trường nhiều năm được công nhận là an toàn đối với thai phụ và cho dùng liều thấp nhất có hiệu lực.

Nếu đã có thai mà không biết, lỡ dùng một số loại nguy hiểm thì trong thời gian mang thai, cần khám thai định kỳ để được bác sĩ chuyên khoa theo dõi kỹ.phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gìLưu ý một số thuốc phụ nữ có thai không nên dùng:

1. Thuốc giảm đau gây nghiện: dextropropropoxyphen.

2. Thuốc chống đau nửa đầu: erotamin.phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gì3. Thuốc ức chế hệ thần kinh trung ương: barbiturat, benzodiazephin, rượu.

4. Thuốc giảm đau chống viêm: aspirin, indomethacin, aproxen…

5. Thuốc kháng sinh: các aminoglycosid, cloramphenicol, dapson, rifampicin, quinolon, tetracilin, Co-Trimoxazol…

6. Thuốc hạ huyết áp: reserpin, nifedifin, các chẹn Beta, Acei.

7. Thuốc lợi tiểu: các Thiazid.

8.Thuốc da liễu: Isotretinoinm, vitamin A liều cao, vitamin K liều cao…phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gì9. Một số thuốc có thể gây quái thai: thuốc ức chế men chuyển, androgen (danazol), chống động kinh (carbamazepin, phenytoin, acid valproic), thuốc trị ung thư (antineoplastics: cyclophosphamid, methotrexat), isotretinoin diethystillbestrol, idod, lithi, thalidomid, warfarin…

* Thận trọng khi dùng thuốc cho phụ nữ có thai

 Dù có nhiều cảnh báo về tai biến của thuốc với người có thai, tỷ lệ thai phụ dùng thuôc vẫn cao. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến các thai phụ dùng thuốc thiếu an toàn như tự uống thuốc không có đơn của thầy thuốc, thường  các thuốc cảm, thuốc ho, thuốc nhuận tràng, giảm đau, an thần.

Có trường hợp uống thuốc mà không biết mình có thai hoặc biết có thai nhưng vẫn phải uống thuốc đê chữa một căn bệnh mãn tính nào đó như bệnh động kinh, bệnh tiểu đường. Chính vì không chủ động được hoặc thiếu thông tin nên các bà mẹ đã dùng thuốc trong giai đoạn có thai không thích hợp.

Khi người mẹ mang thai dùng thuốc, thuốc lưu thông giữa mẹ và thai nhi theo đúng con đường mà những cơ chất có lợi cho sự trưởng thành của thai vẫn đi qua. Hầu hết những phân tử thuốc và chất độc ít nhiều đều có thể đi qua được rau thai với tốc độ nhanh chậm khác nhau.
phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gì Sự ảnh hưởng của thuốc với thai nhi còn phụ thuộc vào liều lượng thuốc mà người mẹ uống nhiều hay ít, thời gian uống thuốc dài hay ngắn. Qua nghiên cứu người ta thấy khi người mẹ dùng thuốc ở giai đoạn nào, thai nhi cũng chịu những tác hại của thuốc. Không có ai lường trước được tác dụng bất thường của thuốc đối với thai nhi và phụ nữ có thai

Dưới đây là một số ảnh hưởng của thuốc lên thai nhi:

1. Rượu: Dị tật ở thần kinh trung ương, suy dinh dưỡng.
2. Kháng sinh và sulffamid:

  • Tetracyclin tích lũy ở xương và răng, làm răng bị đổi màu suốt đời, trẻ chậm lớn, có thể dị tật ở chân tay.
  • Steptomycin, gentamicin, amikacin, kanamycin có thể gây điếc không hồi phục.
  • Cloramphenicol gây “hội chứng xám” ở trẻ sơ sơ sinh.
  • Rifampicin: Đe dọa chảy máu trong chuyển dạ.
  • Sulfamid: Đe dọa vàng da nhân não ở trẻ sơ sinh.
  • Trimethoprim (trong cotrimoxazol) có thể gây quái thai
  • Thuốc điều trị sốt rét: Quinin, Cloroquin có thể gây điếc, phì đại nửa người.
  • Thuốc điều trị ung thư: Methotrexat gây dị tật ở thần kinh, dễ gây quái thai.
  • Thuốc chống co giật: Phenobarbital, carbamazepin, phenytoin dễ bị tật ở tim, khe môi, vòm miệng, xương, thần kinh trung ương và hệ tiêu hóa.
  • Glucocorticoid: gây nguy cơ suy thượng thận và hạ đường máu ở trẻ sơ sinh.
  • Aspirin: gây vàng da nhân ở thai nhi. Liều cao có thể làm chậm chuyển dạ hoặc chảy máy trong, sau đẻ.phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gìCác thuốc lợi tiểu dùng liều cao: vì làm hạ kali máu của mẹ, rối loạn điện giải và giảm tiểu cầu ở trẻ sơ sinh.
  • Mẹ dùng hormone sinh dục nam và các progestin tổng hợp trong 12 tuần đầu của thai kỳ làm cho thai nữ bị nam hóa ở bộ phận sinh dục ngoài.
  • Thuốc giáp trạng như: Triodothyronin (T3), propylthiouracil (PTU), methimazol qua rau thai, gây bướu cổ ở thai.
  • Thuốc điều trị phong: Thalidomide gây quái thai.
  • Vitamin A: uống với liều >10,000Ul/ ngày và dùng dài ngày tăng nguy cơ sinh quái thai
  • Mẹ uống nhiều café (chứa cafein) khoảng 7 – 8 tách đặc mỗi ngày có thể làm thai chết lưu hoặc đẻ non, trẻ thiếu cân, sảy thai.
  • Người mẹ khi mang thai hay dùng diazepam để an thần đẻ con dễ bị trầm cảm hoặc kích động.
  • Với các thuốc bôi ngoài da thời kỳ này lưu lượng máu qua da tăng cao nên hấp thu thuốc ở da và niêm mạc cũng tăng lên rất mạnh. Do vậy phải thận trọng, thật cần thiết mới sử dụng.

 Không ai lường trước được tác dụng bất thường của thuốc đối với thai nhi và phụ nữ có thai, như thế không có nghĩa là mẹ không dùng thuốc trong thời kỳ này bởi nếu người mẹ bị ốm mà không được điều trị thì bệnh tật sẽ gây những ảnh hưởng không tốt đến thai nhi.
phụ nữ mang thai không nên uống thuốc gì
Cũng không thể ỷ lại hoàn toàn vào sức đề kháng của cơ thể người mẹ, nếu là bệnh nhẹ có thể tự khỏi nhưng nếu bệnh tương đối nặng mà việc chữa trị kéo dài thì bệnh không những không khỏi mà càng thêm nặng, mất nhiều công sức điều trị và ảnh hưởng không tốt đến sự phát triển của thai nhi. Mặt khác, tâm lý bất ổn, lo lắng khi người mẹ bị bệnh mà không điều trị cũng gây ảnh hưởng xấu cho thai nhi trong bụng.Vì vậy khi có thai đặc biệt trong 3 tháng đầu thai kỳ bà mẹ nên được sự tư vấn của Bác sỹ khi dùng thuốc để tránh những rũi ro xảy ra.

                                                                          DS. Trần Kim Đổng (sưu tầm )

Khỏe Mới Vui – Phụ Nữ Mang Thai Không Nên Dùng Thuốc Gì?

Hướng Dẫn Mua Phần Mềm Monkey Junior Được Giảm Giá 40%

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>